Yumurta Kabuğundan İmplantlarda Kullanılabilecek Biyomalzeme Ürettiler

Gaziantep Üniversitesi Mühendislik Fakültesi öğrencileri, günlük yaşamda çoğu zaman atık olarak değerlendirilen yumurta kabuklarını yüksek katma değerli bir biyomalzemeye dönüştürmeyi başardı. Yumurta kabuğundan elde edilen hidroksiapatit, gelecekte implant ve kemik doku uygulamalarında kullanılabilecek önemli bir malzeme olarak dikkat çekiyor.

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü üçüncü sınıf öğrencileri Buket Alp ve Sena Tek tarafından yürütülen “Hidroksiapatit Üretimi ve Geliştirilmesi” projesi, TÜBİTAK 2209-B Sanayiye Yönelik Lisans Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında destek almaya hak kazandı.

Hidroksiapatit Nedir?

Hidroksiapatit, insan vücudunda kemik ve diş dokusunun temel mineral bileşenlerinden biridir. Biyouyumlu yapısı sayesinde ortopedik implantlar, diş uygulamaları, kemik greftleri ve doku mühendisliği çalışmalarında yaygın olarak kullanılmaktadır.

Bu malzemenin en önemli özellikleri şunlardır: İnsan vücudu ile yüksek uyumluluk göstermesi, Kemik hücrelerinin gelişimini desteklemesi, İyileşme süreçlerine katkı sağlaması, Toksik etki oluşturmaması, Kemik dokusuna benzer mineral yapı sunması.

Dünya genelinde hidroksiapatit üretimi çoğunlukla sentetik yöntemlerle veya doğal kalsiyum kaynaklarından gerçekleştirilmektedir.

Yumurta Kabuğu Kalsiyum Kaynağına Dönüştü

Projede temel hammadde olarak yumurta kabuğunun tercih edilmesi, çalışmanın en dikkat çekici yönlerinden biri oldu. Yaklaşık yüzde 94 oranında kalsiyum karbonat içeren yumurta kabukları, hidroksiapatit üretimi için oldukça uygun bir doğal kaynak olarak öne çıkıyor.

Öğrenciler, yumurta kabuklarını temizleme, öğütme ve çeşitli kimyasal işlemlerden geçirdikten sonra sol-jel yöntemi kullanarak hidroksiapatit sentezlemeyi başardı.

Bu yöntem sayesinde atık durumdaki bir malzeme, yüksek teknoloji gerektiren biyomedikal uygulamalarda kullanılabilecek değerli bir ürüne dönüştürüldü.

Geri Dönüşüm ve Sağlık Teknolojisi Bir Arada

Projenin en önemli yönlerinden biri sürdürülebilirlik yaklaşımı oldu. Günlük yaşamda büyük miktarlarda oluşan yumurta kabuklarının değerlendirilmesi hem çevresel atıkların azaltılmasına hem de yüksek katma değerli biyomalzeme üretimine katkı sağlıyor.

Araştırmacılar ilk aşamada; Balık kılçıkları, Deniz kabukları, Doğal kalsiyum kaynakları

gibi farklı hammaddeleri de değerlendirdi. Yapılan çalışmalar sonucunda en başarılı sonucun yumurta kabuğundan elde edildiği belirlendi.

İmplant Teknolojilerinde Kullanım Potansiyeli

Üretilen hidroksiapatitin biyouyumlu yapısı, malzemenin ilerleyen süreçte implant uygulamalarında kullanılabilme potansiyelini ortaya koyuyor.

Özellikle;Kemik dolgu malzemeleri, Diş implant kaplamaları, Ortopedik uygulamalar, Doku mühendisliği çalışmaları, Kemik rejenerasyonu gibi alanlarda hidroksiapatit önemli bir biyomalzeme olarak kabul ediliyor.

Bilim dünyasında doğal kaynaklardan elde edilen hidroksiapatit üzerine yapılan araştırmalar son yıllarda önemli ölçüde artmış durumda.

Sensör ve Optik Teknolojilerde Yeni Kullanım Alanları

Proje yalnızca biyomedikal uygulamalarla sınırlı değil. Araştırmacılar, elde edilen malzemenin optik özelliklerini geliştirerek sensör teknolojilerinde de kullanılabilmesini hedefliyor.

Günümüzde hidroksiapatit; Biyosensörler, Akıllı sağlık sistemleri, Optik uygulamalar, Nanoteknoloji çalışmaları

gibi farklı alanlarda da araştırılıyor.

Bu nedenle proje, sağlık teknolojilerinin yanı sıra ileri malzeme teknolojileri açısından da önem taşıyor.

TÜBİTAK Desteği Çalışmaları Hızlandıracak

TÜBİTAK 2209-B desteği sayesinde öğrenciler, laboratuvar çalışmalarını daha ileri seviyeye taşımayı planlıyor. Bir sonraki aşamada çeşitli element katkılarıyla hidroksiapatitin mekanik ve optik özelliklerinin geliştirilmesi hedefleniyor.

Katkılama işlemleri sayesinde; Dayanımın artırılması, Mekanik özelliklerin iyileştirilmesi, Biyouyumluluğun geliştirilmesi,  Yeni fonksiyonel özellikler kazandırılması amaçlanıyor.

Türkiye’de Biyomalzeme Araştırmaları Gelişiyor

Türkiye’de son yıllarda biyomalzeme, doku mühendisliği ve biyomedikal malzeme alanlarında önemli araştırmalar yürütülüyor. Üniversitelerde gerçekleştirilen lisans ve lisansüstü projeler, sağlık teknolojileri alanında yerli bilgi birikiminin oluşmasına katkı sağlıyor.

Gaziantep Üniversitesi öğrencilerinin geliştirdiği bu çalışma, geri dönüşüm, sürdürülebilirlik ve sağlık teknolojilerini aynı projede birleştirmesi bakımından dikkat çekiyor.

Yumurta kabuğu gibi basit bir atığın yüksek katma değerli bir biyomalzemeye dönüştürülmesi, gelecekte hem çevresel hem de tıbbi açıdan önemli uygulamaların önünü açabilecek potansiyel taşıyor.

Kaynak:trthaber.com

Nihat Vural

“Kendini bil, kendini tanı” ve “İyi ve faydalı İnsan ol”

Teknolojiyi İnsanlığın ve doğanın faydasına kullanarak sevgi ve dayanışmanın artmasına katkı sunmak önceliğimizdir. Birlikte üreten, paylaşan bir AHİ gibi egosuna yiğit, özündeki sevgiye bağlı kişi olmak her zaman hedefimizdir.